Spotkanie z Emilie Szwajnoch – specjalistką w temacie polityki wewnętrznej Chin

05.03.2021

Emilie Szwajnoch jest doktorantką na Uniwersytecie Śląskim i specjalistką w temacie polityki wewnętrznej Chin oraz laureatką w konkursie grantowym Preludium 19. W czwartek 4 marca o godzinie 17 odbyło się spotkanie na temat  chińskiej prowincji Xinjiang i sytuacji mieszkających tam mniejszości.

Xinjiang, którego pełna nazwa brzmi region autonomiczny Xinjiang Uyghur, jest jednym z 5 regionów Chińskiej Republiki Ludowej. Ma on bardzo dużą powierzchnię – ⅙ całych Chin. Mimo to jest słabo zaludniony, mieszka tam około 20 mln osób. Historycznymi mieszkańcami są Uyghurzy – są oni muzułmanami, posługującymi się językiem uyghurskim, czyli turkijskim. Wyjątkowością administracyjną tego miejsca jest fakt, że regiony autonomiczne wg konstytucji mają niezależność pod względem polityki finansowej, kwestii projektowania systemu szkolnictwa, czy też systemu zdrowia. Autonomiczność wiąże się także z przywilejem dbania o własne dziedzictwo kulturowe. Niestety w rzeczywistości wygląda to całkiem inaczej. W teorii każda grupa autonomiczna ma swojego przedstawiciela danej grupy etnicznej, w rzeczywistości jest pod panowaniem Pekinu i sekretarza Komunistycznej Partii Chin Xinjiang –  Xi Jinping. Oprócz Uyghurów – 46% społeczeństwa, na tym terenie mieszkają także Hanowie – 40 % Kazachowie – 6 % oraz ludność Hui – 4%. 

Poruszając kwestię panującej tam kultury muzułmańskiej oraz utożsamianego z nią terroryzmu, należy wspomnieć, że Uyghurzy w pewnym stopniu uczestniczą w aktach terroru na świecie. Od 2014 roku w Xinjiangu trwa wojna z terrorem. Z kolei od grudnia 2013 roku w Xinjangu jako plan strategiczny przyjęto walkę z trzema złymi siłamami – separatyzmem, ekstremizmem, (w znaczeniu chińskim: noszenie zbyt długiej brody czy hidżabu) oraz terroryzmem. Uygurzy rzeczywiście uczestniczą w akcjach terrorystycznych na świecie. Istnieją dwie organizacje tego typu, pierwsza z nich: Islamski Ruch Wschodniego Turkistanu, obecny w Afganistanie, jednak po zabiciu przywódcy ruch ten został zmarginalizowany. Jego rolę w organizacji terrorystycznej przejęła Islamska Partia Turkistanu, która jest szczególnie aktywna od 2005 roku. Partia ta prowadzi działania w Syrii po stronie przeciwnej niż Chiny i Pekin. Te dwie organizacje zostały uznane za terrorystyczne po zamachach 11 września 2001 roku. Zatem Uyghurzy mają własne organizacje terrorystyczne w Alkaidzie, czy tzw. Państwie Islamskim. Organizacje te działają w odmienny sposób od pozostałych. Można uznać ich działalność za hybrydową, czyli powstałą w wyniku połączenia charakteru dżihadystycznego i separatystycznego w wewnątrz Xinjangu. Wynika to z faktu, że organizacje te bardzo podkreślają, iż są oparte o religię i jest to dla nich szalenie ważną kwestią. Mimo to ich działania są oparte w obrębie swojego regionu.

To tylko fragment całej rozmowy Maćka Szostaka z Regionalnego Ośrodku Debaty Międzynarodowej w Katowicach z Emilie Szwajnoch, więcej informacji znajdziecie w naszym wideo.


wróć do listy